«فرزند کویر و نیم قرن خدمت در صنعت نفت»

■ به گزارش پایگاه خبری نفت‌رسانه و به نقل از مرکز مدیریت و مرکز اسناد موزه‌های صنعت نفت، سیّدکاظم وزیری هامانه، از بنیان‌گذاران جامعه‌ی اسلامی کارکنان صنعت نفت، وزیر نفت، قائم‌مقام وزیر نفت، معاون وزیر نفت در امور برنامه‌ریزی و پژوهش، پالایش و پخش، اشتغال و هماهنگی، عضو هیئت‌مدیره و قائم‌مقام مدیرعامل شرکت ملی نفت، عضو هیئت‌مدیره‌ی شرکت‌های نفت، گاز، پتروشیمی، پالایش و پخش فرآورده‌های نفتی و کالای نفت لندن، رئیس هیئت‌مدیره‌ی اوپک، رئیس هیئت‌مدیره‌ی نفت و گاز و پتروشیمی تأمین (تاپیکو) و رئیس هیئت‌مدیره‌ی هولدینگ انرژی‌گستر سینا (سدکو) بوده است.

وزیری هامانه نزدیک به پنج دهه، همگام با تحولات انقلاب اسلامی در صنعت نفت ایران فعّالیّت کرده و دستاوردهای ارزشمندی را برای این صنعت مهم و حیاتی به ارمغان آورده است. او هم‌چنین عضویت در هیئت امنای دانشگاه صنعت نفت، پژوهشگاه صنعت نفت، دانشگاه صنعتی شریف، دانشگاه شهید بهشتی و دانشگاه آزاد اسلامی واحد یزد را در کارنامه دارد.

خاطرات و تجربیات مهندس وزیری هامانه، در کتابی با عنوان «فرزند کویر و نیم قرن خدمت در صنعت نفت» در قالب یک مصاحبه‌ی تاریخ شفاهی به همت پیمانه صالحی و محمّدحسین یزدانی‌راد منتشر شده است. این کتاب را انتشارات روزنه، سال ۱۴۰۰ با قطع رقعی و در ۶۹۶ صفحه به چاپ رسانده است.

وزیری هامانه در سال ۱۳۲۴ در روستای هامانه کِذاب از توابع اردکان متولّد شد و پس از اخذ دیپلم، برای ادامه‌ی تحصیل به تهران آمد و در هنرسرای عالی (دانشگاه علم و صنعت کنونی)، در رشته‌ی مهندسی مکانیک پذیرفته شد. در دوران دانشجویی برای طیّ دوره‌ی کارآموزی و آشنایی با نکات فنی مرتبط با رشته‌ی تحصیلی‌اش، به کارخانجات و شرکت‌های مختلف می‌رفت که یکی از این موارد، طیّ دوره‌ی کارآموزی در پالایشگاه نفت کرمانشاه بود که جرقه‌های آشنایی اوّلیّه با صنعت نفت را در ذهن وی روشن کرد.

مهندس وزیری هامانه، پس از پایان خدمت نظام وظیفه، با شرکت در آزمون و مصاحبه‌ی استخدامی، وارد شرکت ملی نفت شد و در واحد امور مهندسی و ساختمان، بخش پروژه‌های عمومی مشغول به‌کار گردید. مدّتی که گذشت، بیمار شد و به توصیه‌ی پزشکان به واحد طراحی مهندسی منتقل شد.

وزیر اسبق نفت که از سال ۱۳۴۲، مقلد امام خمینی (ره) بود، در دوران انقلاب با تکثیر و توزیع اعلامیه‌های امام و تلاش به‌منظور بنیان‌گذاری جامعه‌ی اسلامی کارکنان صنعت نفت و انجمن اسلامی نفت، همگام با کارکنان این مجموعه، به فعّالیّت‌های انقلابی پرداخت. وی تا سال ۱۳۶۰ در واحد طراحی مهندسی مشغول فعّالیّت‌ بود و پس از آن وارد رده‌های مدیریتی شد و به سمت معاون رئیس امور اداری شرکت ملی نفت، انتخاب و با انتصاب وزیر جدید (سیّدمحمد غرضی) در همان سال، عضو هیئت‌مدیره و مدیر امور اداری شرکت ملی نفت ایران شد.

وی پس از دو سال فعّالیّت‌ در این سمت، به‌دلیل اختلاف نظر با وزیر نفت وقت، از این سمت برکنار و به‌عنوان کارشناس مدیریت برنامه‌ریزی تلفیقی، سپس به‌عنوان رئیس امور بررسی و تنظیم هدف‌ها و خط مشی‌ها منصوب گردید. سپس به سمت معاون مدیر برنامه‌ریزی تلفیقی منصوب شد و این واحد را که تا آن زمان راکد بود و فعّالیّتی نداشت، احیا کرد و بعدها با انتصاب به مدیریت برنامه‌ریزی تلفیقی و معاون وزیر نفت در امور برنامه‌ریزی و پژوهش، با حکم مهندس آقازاده، در این حوزه اقدامات مفید و مؤثری در جهت رونق برنامه‌ریزی در وزارت نفت انجام داد. درنتیجه‌ی این تلاش‌ها در این دوره، نظام برنامه‌ریزی بر صنعت نفت حاکم شد.

سال ۱۳۷۲، با حفظ سمت مدیریت برنامه‌ریزی تلفیقی و عضویت در هیئت‌مدیره‌ی شرکت ملی نفت ایران، با حکم وزیر نفت، به‌عنوان معاون برنامه‌ریزی و پژوهش (با حفظ سمت)، به عضویت در هیئت‌مدیره‌ی شرکت ملی صنایع پتروشیمی، شرکت ملی گاز ایران و شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده‌های نفتی نیز منصوب شد. در ضمن در این دوره، به تحصیل در مقطع کارشناسی ارشد مدیریت، گرایش سیستم‌ها در مرکز آموزش مدیریت دولتی پرداخت و دو سال بعد فارغ‌التحصیل شد. سال ۱۳۷۵، وزیر وقت، او را با حفظ همه‌ی سمت‌ها، به‌عنوان معاون وزیر در امور پالایش و پخش و مدیرعامل شرکت ملی پالایش و پخش نیز انتخاب کرد. سال ۱۳۷۶، با انتصاب وزیر جدید (بیژن نامدار زنگنه)، حکم قائم‌مقام مدیرعامل و عضو هیئت‌مدیره‌ی شرکت ملی نفت و مدیر امور اداری شرکت ملی نفت ایران، برای او صادر شد که تا سال ۱۳۷۹ ادامه داشت. سپس به مدّت دو سال به سمت عضو هیئت‌مدیره و قائم‌مقام مدیرعامل شرکت کالای نفت لندن منصوب شد. پس از بازگشت به ایران، ابتدا در سمت معاون وزیر نفت در امور اشتغال و سپس به‌عنوان معاون وزیر در امور هماهنگی منصوب شد.

هفتم شهریور ۱۳۸۴، محمود احمدی‌نژاد، سرپرستی وزارت نفت را به او سپرد و بعد از سه ماه سرپرستی و عدم کسب رأی اعتماد سه وزیر پیشنهادی قبلی، در سمت وزیر نفت به مجلس هفتم شورای اسلامی معرفی شد و با اخذ رأی اعتماد بالا، در سمت وزیر نفت جمهوری اسلامی ایران به فعّالیّت‌های خود ادامه داد. سال ۱۳۸۶، توسط احمدی‌نژاد از وزارت نفت برکنار و به‌عنوان مشاور نفت و انرژی رئیس‌جمهور منصوب گردید و عاقبت در اسفندماه ۱۳۸۹، با ۴۱ سال و هشت ماه سابقه‌ی خدمت، به افتخار بازنشستگی نائل آمد.

از جمله برنامه‌های وی در دوره‌ی وزارت که به مجلس شورای اسلامی ارائه شد، می‌توان به این موارد اشاره کرد: شناسایی کامل پتانسیل‌های نفت و گاز کشور، کمک به راه‌اندازی و تقویت پیمانکاران و مشاوران داخلی، توسعه‌ی میادین نفتی کشور، صیانت از مخازن، جلوگیری از سوزاندن گازهای همراه، خودکفایی در تولید بنزین و سایر فرآورده‌های سبک، جایگزینی سوخت‌های مایع مصرفی با گاز طبیعی، چاره‌جویی برای رفع مشکل گاز در زمستان‌ها، توسعه‌ی کمّی و کیفی صنعت پتروشیمی بر پایه‌ی گاز طبیعی، ارائه‌ی استانداردها در زمینه‌ی برچسب انرژی و معیارهای مصرف، حمایت از تولید خودروهای دوگانه‌سوز و کم‌مصرف، نهادینه کردن توجّه به ایمنی، سلامت و محیط زیست (HSE)، حمایت از کالای ساخت داخل، حمایت از ورود شرکت‌های نفتی داخلی به بازارهای بین‌المللی، تعریف استانداردهای بهره‌وری در صنایع نفت، حضور فعال در مراکز علمی و دانشگاهی، جذب نخبگان و حضور در اوپک.

مهندس وزیری هامانه هم‌زمان با دوره‌ی سوم وزارت نفت بیژن زنگنه، در سال ۱۳۹۲ به‌عنوان قائم‌مقام وزیر نفت، بار دیگر به وزارت نفت بازگشت. وزیر نفت در آن زمان مسئولیت‌های زیادی را به او واگذار کرد. وی تا دی‌ماه ۱۳۹۵، در این مسئولیت فعّالیّت می‌کرد و پس از آن، به‌دلیل تغییر در مسئولیت‌ها و نحوه‌ی مدیریت بر صنعت نفت، از کار در مجموعه‌ی نفت استعفا داد و همکاری خود را با وزارت نفت قطع کرد.