زیست‌توده می‌تواند بخشی از مشکل ناترازی انرژی را حل کند

■ به گزارش پایگاه خبری نفت‌رسانه و به نقل از خبرگزاری دانشجویان ایران، به اعتقاد شماری از کارشناسان، ظرفیت «تولید انرژی از پسماند» به‌عنوان یکی از روش‌های نوین در مدیریت زیست‌محیطی و تولید انرژی، مورد توجه جدی قرار گرفته که در ایران با چالش‌های فراوانی مواجه است، اما ظرفیت‌های قابل ‌توجهی نیز برای بهره‌برداری از آن وجود دارد.

زیست‌توده حاصل از پسماندهای کشاورزی و جنگلی، می‌تواند معادل ۷۰ میلیارد تن نفت خام انرژی در دنیا تولید کند؛ رقمی که ۱۰ برابر نیاز انرژی سالانه جهان است. این منبع انرژی تجدیدپذیر، علاوه بر کاهش اتکا به سوخت‌های فسیلی، پتانسیل بالایی در کاهش آلایندگی‌های زیست‌محیطی دارد.

براساس شاخص عملکرد زیست‌محیطی در سال ۲۰۲۴، کشور ما در زمینه مدیریت کنترل‌شده پسماند، رتبه ۱۰۲ را به‌دست آورده است. چنین وضعیتی، نشان‌دهنده ضعف‌های موجود در زیرساخت‌های مدیریت پسماند و استفاده بهینه از ظرفیت‌های زیست‌توده است.

با وجود چالش‌ها، کارشناسان معتقدند که استفاده از زیست‌توده می‌تواند بخشی از مشکل ناترازی انرژی در ایران را حل کند. توسعه پروژه‌های زیست‌توده نه‌تنها به کاهش آلودگی و انتشار گازهای گلخانه‌ای کمک می‌کند، بلکه می‌تواند در تأمین انرژی صنایع، حمل‌ونقل عمومی و حتی توسعه اقتصاد سبز نقش مؤثری ایفا کند.

همچنین، تجارب موفق در دنیا نشان داده‌اند که کاهش آلایندگی‌های ناشی از پسماند و استفاده بهینه از منابع زیست‌توده، نیازمند نگاه ویژه دولت و همکاری بین‌دستگاهی است. این مسئله می‌تواند مسیری به‌سوی توسعه پایدار و حفاظت از محیط زیست باشد.

درحالی‌که مشکل دفن غیربهداشتی نیمی از پسماندها در ایران موضوعی است که علاوه بر آسیب به محیط زیست، فرصت‌های تولید انرژی از زیست‌توده را از بین می‌برد، اما ایران دارای ظرفیت فنی قابل ‌توجهی در زمینه تولید برق از پسماند است، زباله‌سوزها توانایی مدیریت ۹۰۰۰ تن پسماند در روز و تولید ۱۴۰ مگاوات برق، هاضم‌های بی‌هوازی امکان تولید ۶۰ مگاوات برق با پذیرش ۶۰۰۰ تن پسماند روزانه و استحصال بیوگاز محل دفن قابلیت تولید ۴۰ مگاوات برق را دارند.

استفاده از فناوری‌های مورد اشاره، می‌تواند به کاهش بوی نامطبوع، کاهش آلاینده‌های گازی مانند دی‌اکسین و فوران و علاوه بر این‌ها، کاهش هزینه‌های زیست‌محیطی کمک کند.

برای تحقق پروژه‌های تولید برق از پسماند، کارشناسان پیشنهاداتی ارائه کرده‌اند که می‌توان به جذب سرمایه‌گذاران برای احداث نیروگاه‌های زباله‌سوز و هاضم، حمایت کردن از شرکت‌های دانش‌بنیان برای طراحی و تولید تجهیزات مرتبط، هماهنگی دستگاه‌های متولی در جهت تصویب قوانین حمایتی برای کاهش انتشار گازهای گلخانه‌ای و اجرای طرح‌های تفکیک هوشمند پسماند برای کاهش هزینه‌های جمع‌آوری و پردازش اشاره کرد.