«ژئوپلیتیک نفت و سیاست خارجی ایران»

■ به گزارش پایگاه خبری نفت‌رسانه و به نقل از خبرگزاری کتاب ایران، کتاب «ژئوپلیتیک نفت و سیاست خارجی ایران» اثر مشترک جواد اطاعت و حمیدرضا نصرتی با موضوع بررسی تأثیر منابع نفتی بر سیاست خارجی ایران، توسط انتشارات علم به چاپ رسیده است.

این کتاب درصدد است ارتباط سه مفهوم کلیدی نفت، ژئوپلیتیک و سیاست خارجی را در ساخت قدرت کشور ایران بررسی کند؛ به‌عبارتی، در این کتاب تلاش شده است تأثیرات کلان نفت را در صادرات جهانی، نظام بین‌المللی و تحول در نقش و جایگاه ژئوپلیتیک ایران و همچنین تأثیر آن بر سیاست خارجی کشور با رویکردی واقع‌گرایانه، در دو مقطع زمانی دهه ۵۰ و دهه ۸۰ شمسی مورد توجه قرار دهد؛ زمانی که قیمت نفت فزونی یافت و فرآیندی تطبیقی، در دو نظام سیاسی متفاوت به‌وجود آمد.

نویسندگان با مقایسه گفتمان‌های مختلف در سیاست نفتی ایران در دوره‌های متفاوت، برآن هستند که در همه این دوره‌ها، نفت به‌شکل یکسان عمل نکرده است. علت آن ‌را باید در نوع نگاه انسان به کاربرد و استفاده از این ماده حیاتی دنبال کرد؛ چرا که تأثیرگذاری انسان بر پدیده‌های ژئوپلیتیک نسبت به عوامل دیگر بیشتر است. به‌عبارتی، تمام پدیده‌های محیط طبیعی اعم از عوامل ثابت و متغیر در یک قطب و انسان به‌تنهایی در قطب دیگر، قرار می‌گیرد.

در بخشی از این کتاب آمده است: «با تحول گفتمان ژئواستراتژیک به ژئواکونومی در دهه‌های اخیر و ایفای نقش برتر اقتصاد در عرصه مناسبات جهانی، نفت به‌عنوان خون صنعت مدرن در مقایسه با سایر عوامل قدرت، از جایگاه بالاتری برخوردار شده است.»

«ژئوپلیتیک نفت و سیاست خارجی ایران» در بخش‌های چهارگانه خود، با مطالعه این مؤلفه در ارتباط با کشوهای تولیدکننده و کشورهای مصرف‌کننده، چنین نتیجه‌گیری می‌کند که تحولات نظام بین‌المللی و جابه‌جایی قدرت در آن و نیز تحولات سیاسی-اجتماعی هریک به‌نحوی کشور ایران را در تعامل سازگار یا ناسازگار با قدرت‌های جهانی قرار داده است.

بخش‌های چهارگانه کتاب با عناوین «مباحث نظری»، «اهمیت سیاسی و ژئوپلیتیک نفت در نظام جهانی»، «ژئوپلیتیک نفت و سیاست خارجی ایران در دهه ۱۳۵۰ ه.ش» و «ژئوپلیتیک نفت و سیاست خارجی ایران در دهه ۱۳۸۰ ه.ش» مشخص شده‌اند.

این کتاب برای دانشجویان و دانش‌پژوهان علوم سیاسی، روابط بین‌الملل، جغرافیای سیاسی و ژئوپلیتیک و همچنین علاقه‌مندان و دست‌اندرکاران دستگاه دیپلماسی ایران پیشنهاد می‌شود.

نخستین چاپ کتاب «ژئوپلیتیک نفت و سیاست خارجی ایران»، سال ۱۳۹۲، در ۴۴۶ صفحه، با قطع وزیری و جلد شومیز، از سوی انتشارات علم و به بهای ۲۴ هزار و ۵۰۰ تومان، با تیراژ ۱۰۰۰ نسخه به چاپ رسیده است.